Analitik mərkəzdə İranla bağlı müzakirələr: regional proseslər və geosiyasi dəyişikliklər dəyərləndirildi
Gürcüstanda fəaliyyət göstərən analitik mərkəzlərin birində keçirilən geniş tərkibli görüşdə İran ətrafında baş verən son hadisələr və onların regional təsirləri müzakirə olunub.
InterPress.ge xəbər verir ki, 61 nəfərin iştirak etdiyi toplantıda tədqiqatçılar, hərbçilər, keçmiş yüksək vəzifəli şəxslər, həmçinin iqtisadiyyat, enerji, təhlükəsizlik və beynəlxalq münasibətlər sahələri üzrə ekspertlər iştirak ediblər.
Müzakirələr zamanı bildirilib ki, İran hazırda tarixində mühüm mərhələlərdən birini yaşayır və ölkə uzun müddətdir öz ərazi bütövlüyünü qorumağa çalışır. Qeyd olunub ki, son hadisələr fonunda Hormuz boğazı vasitəsilə ticarət kəskin şəkildə azalıb və bu, region üçün ciddi iqtisadi nəticələr doğurub.
Görüşdə həmçinin vurğulanıb ki, ABŞ-ın regionda hərbi mövcudluğu və “rejim dəyişikliyi” ilə bağlı bəyanatları fonunda vəziyyət daha da gərginləşib. Bildirilib ki, ilkin mərhələdə ABŞ donanması İran sahillərinə yaxınlaşsa da, sonrakı mərhələdə müəyyən geriçəkilmə müşahidə olunub.
Ekspertlər qeyd ediblər ki, İranın zəiflədilməsi və “Suriya ssenarisinin” tətbiqi kimi ehtimallar regionda uzunmüddətli qeyri-sabitlik yarada bilər. Bu kontekstdə proksi qüvvələrin istifadəsinin təhlükəli tendensiya olduğu vurğulanıb.
Müzakirələrdə ABŞ-ın əvvəlki hərbi müdaxilələrinin – İraq və Əfqanıstan nümunələrinin – nəticələri də təhlil olunub. Bildirilib ki, bu müdaxilələr gözlənilən nəticələri verməyib və bəzi hallarda regionda yeni güc balansının formalaşmasına səbəb olub.
Ekspertlərin fikrincə, İranın geosiyasi mövqeyi onu Asiya ilə Avropa arasında mühüm tranzit və iqtisadi əlaqə mərkəzinə çevirə bilər. Bu baxımdan, Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya ilə əlaqələrin genişləndirilməsi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Toplantıda ABŞ-ın beynəlxalq siyasətdə etik yanaşmaları ilə bağlı suallar da müzakirə olunub və bəzi qərarların, o cümlədən qlobal iqlim sazişlərindən çıxmanın, bu baxımdan qiymətləndirildiyi bildirilib.
Sonda Gürcüstanın regional siyasətinə toxunularaq qeyd edilib ki, ölkə son illərdə balanslı və “aktiv neytrallıq” siyasəti ilə regional qarşıdurmalardan uzaq qala bilib və bu yanaşma həm sabitliyin qorunmasına, həm də iqtisadi inkişafın davamına şərait yaradıb.
