Gürcüstanda biznes mühiti: Siyasi qeyri-sabitlik və işçi qüvvəsinin çatışmazlığı əsas problemlər kimi göstərilir
"İqtisadi artımın davam etməsinə baxmayaraq, biznes sektoru ciddi çətinliklərlə üzləşir. Əsas problemlər arasında siyasi qeyri-sabitlik, işçi qüvvəsinin çatışmazlığı və valyuta məzənnələrinin qeyri-sabitliyi göstərilir."
InterPress.ge xəbər verir ki, bu barədə Avropa İttifaqının Gürcüstandakı nümayəndəliyinin yaydığı Gürcüstanın 2024-cü il biznes mühiti hesabatında qeyd olunub.
Təxminən 200 Avropa şirkəti ilə aparılan sorğu əsasında hazırlanan hesabatda qeyd olunur ki, bu çətinliklər Gürcüstanın uzunmüddətli iqtisadi sabitliyinə mane ola bilər.
Biznes sektorunda əsas problemlər:
1. Siyasi qeyri-sabitlik:
• 2024-cü ilin iyununda Gürcüstanın Aİ-yə üzvlük prosesinin qeyri-müəyyən vəziyyətdə qalması və qarşıdakı parlament seçkiləri biznes mühitinə mənfi təsir göstərir.
2. İşçi qüvvəsinin çatışmazlığı və bacarıq problemi:
• Şirkətlərin təxminən 50%-i bacarıqlı işçi qüvvəsinin çatışmadığını bildirir.
• Bu səbəbdən məhsuldarlıqda 5-40% azalma və illik ÜDM-də 26% itki qeydə alınıb.
• İşçi qüvvəsinin çatışmazlığı nəticəsində Gürcüstan iqtisadiyyatı ildə 55.6 milyard lari zərərə uğrayır.
3. Valyuta məzənnələrinin qeyri-sabitliyi:
• Məzənnə dəyişkənliyi şirkətlərin maliyyə planlamasına və investisiya qərarlarına ciddi problemlər yaradır.
Korrupsiya və tənzimləyici maneələr:
Bundan əlavə, iş adamları korrupsiya və qeyri-effektiv tənzimləyici mühitlə bağlı narahatlıqlarını bildiriblər. Xüsusilə vergi siyasəti, dövlət satınalmaları və məhkəmə sistemindəki problemlər biznes və investisiya mühitini çətinləşdirir.
İşçi qüvvəsinin çatışmazlığının iqtisadi təsiri:
• İllik ÜDM-in azalması: -26%
• Dəyər zəncirində itki: -21.2 milyard lari
• İtirilmiş biznes gəliri: -55.6 milyard lari
Aİ ilə ticarət əlaqələri və ixrac problemləri:
Baxmayaraq ki, Avropa İttifaqı Gürcüstanın ən böyük ticarət tərəfdaşı olaraq qalır, 2023-cü ildə Aİ-yə ixrac 18% azalıb. Bunun əsas səbəbləri:
• Aİ standartlarına uyğunluğun yüksək xərcləri
• Avropada akkreditə olunmuş sertifikat laboratoriyalarının olmaması
• Bizneslərin tənzimləyici çərçivələr barədə məhdud biliyi
Hesabatda vurğulanır ki, böyük və kiçik bizneslər üçün məhkəmə və təhsil islahatları sürətləndirilməlidir. Təhsil müəssisələrinin özəl sektorla daha sıx əməkdaşlıq etməsi, işçi qüvvəsi üçün bazar tələblərinə uyğun bacarıqların inkişaf etdirilməsi vacib amillərdən biri kimi göstərilir.
2024-cü il Gürcüstan biznes mühiti hesabatı göstərir ki, iqtisadi artım davam etsə də, siyasi qeyri-müəyyənlik, işçi qüvvəsi çatışmazlığı və ticarət maneələri bu prosesi ləngidən əsas amillərdir. Gürcüstan uzunmüddətli sabitliyi təmin etmək və Aİ bazarına daha geniş çıxış əldə etmək üçün bu struktur problemləri, xüsusilə işçi qüvvəsinin inkişafı məsələsini həll etməlidir.


